En wat was het een fijne bijeenkomst, met zoveel enthousiasme! Jongeren met ervaring in pleegzorg organiseerden de bijeenkomst zelf en stelden het programma samen. Twee van hen leidden de middag. Ze namen pleegouders en professionals mee door het programma, stelden prikkelende vragen en zorgden voor een ontspannen sfeer.

Van het eerste idee tot de uitvoering maakten de jongeren zelf de keuzes. Wie willen we bereiken? Welke boodschap willen we overbrengen en hoe doen we dat? Zo ontstond een afwisselend programma met een speeddate, interviews waarin jongeren hun ervaringen deelden, gesprekken in kleine groepjes aan de hand van stellingen en een panelgesprek.

Wat gaven de jongeren ons mee?

1. Leg uit wie je bent en waarvoor je komt
   Voor jongeren is het soms onduidelijk bij welke hulpverlener ze met welke vragen terechtkunnen. Vertel daarom wat je rol is, waarom je er bent en waarvoor ze bij jou terechtkunnen. Blijf dit ook herhalen.
2. Geef uitleg en erken hoe een kind de situatie beleeft
   Kinderen en jongeren hebben uitleg nodig over wat er in hun pleeggezin gebeurt. Zij kunnen een situatie heel anders beleven dan ouders of professionals. Erken wat het kind voelt en hoe het de situatie ervaart.
3. Vraag waarom je dit gesprek wilt voeren
   Wie heeft behoefte aan het gesprek? Wil jij als hulpverlener iets bespreken, of wil de jongere zelf iets vertellen? Sta daar vooraf bij stil.
4. Geef jongeren de mogelijkheid om met leeftijdsgenoten te praten
   Voor sommige jongeren is het makkelijker om in een groepje met andere pleegjongeren te vertellen wat ze belangrijk vinden dan in een één-op-ééngesprek. Ze leren van elkaar en hoeven soms minder uit te leggen, omdat de anderen hun ervaringen herkennen.
5. Luister ook naar de stem van (eigen) kinderen van pleegouders
   Hun stem wordt in pleegzorg vaak over het hoofd gezien. Vraag ook aan hen hoe zij het ervaren en wat zij belangrijk vinden.
6. Bespreek het recht om je mening te geven vanaf het begin
   Je stem laten horen heeft alles te maken met de rechten van kinderen. Tijdens de bijeenkomst werden ervaringen gedeeld waarbij deze rechten pas ter sprake kwamen toen een situatie al was geëscaleerd. Maak het recht om je stem te laten horen en je mening te geven vanaf het begin bespreekbaar. Begeleid kinderen en jongeren ook wanneer zij voor hun rechten willen of moeten opkomen.
7. Niet óver maar mét
   Spreek mét kinderen en jongeren in pleegzorg, niet óver kinderen en jongeren waar zij bij zitten. Dit lijkt een open deur, maar komt toch voor in de praktijk.

Eén van de jongeren vertelt:

“Ik vond het heel mooi dat wij als jongeren onze verhalen en stem konden delen. Dat ook professionals de tijd namen om er te zijn en naar ons te luisteren. En dat we dit als jongeren samen hebben georganiseerd.”

Dank aan alle jongeren die deze bijeenkomst hebben bedacht, voorbereid en geleid. Complimenten aan jullie allemaal! Dit smaakt naar meer! 

Deze bijeenkomst werd gefaciliteerd vanuit de leergroep Stem van het kind van de Lerende beweging pleegzorg; een initiatief van het Nederlands Jeugdinstituut, Jeugdzorg Nederland en de Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen.